Τα τελευταία χρόνια, η ψυχοθεραπευτική γλώσσα έχει εισβάλει στην καθημερινότητά μας, κατακλύζοντας τις συζητήσεις στα κοινωνικά δίκτυα. Όροι όπως “triggering,” “gaslighting,” “ναρκισιστική διαταραχή προσωπικότητας,” και “OCD” έχουν γίνει κοινοί, με τους χρήστες να αναζητούν τρόπους να εκφράσουν τις εμπειρίες τους με βάση την ψυχοθεραπευτική τερμινολογία.

Το φαινόμενο αυτό έλαβε διάσταση το καλοκαίρι του 2023, όταν ο ηθοποιός Τζόνα Χιλ χρησιμοποίησε τους όρους της ψυχοθεραπείας σε μηνύματά του προς την πρώην σύντροφό του. Το παράδοξο ήταν ότι λίγους μήνες πριν, συμμετείχε σε ένα ντοκιμαντέρ μιλώντας για την ψυχοθεραπευτική πορεία του. Η περίπτωση του Χιλ αναδεικνύει το ερώτημα αν η ψυχοθεραπευτική γλώσσα που θεωρούμε εξελικτική μπορεί να είναι απλά μια αυλαία που κρύβει την πραγματική συμπεριφορά.

Σύμφωνα με το περιοδικό “Time,” η χρήση ψυχοθεραπευτικού λεξιλογίου έχει αυξηθεί κατά 140% σε σχέση με την περίοδο 2016-2021. Αν και μπορεί να υποδεικνύει αυξημένη ευαισθητοποίηση για τα ζητήματα ψυχικής υγείας, ερωτηματικά προκύπτουν σχετικά με το αν αυτό οδηγεί σε πραγματική πρόοδο ή απλά σε έναν ατομικισμό που αποφεύγει την αντιμετώπιση των πραγματικών προκλήσεων της ζωής.

Υπάρχει μεγ’αλη ανησυχία για τον τρόπο με τον οποίο ο όρος “pop psychology” έχει γίνει προβληματικός, επειδή η ψυχοθεραπεία έχει στόχο να εμβαθύνει και όχι να παραμένει στην επιφάνεια. Ενδεχομένως η εδραίωση αυτής της γλώσσας να παγιδεύει τα άτομα, επιτρέποντάς τους να αποφεύγουν την ανάληψη ευθυνών και να μην αντιμετωπίζουν πραγματικά τις προκλήσεις της ζωής τους. Επίσης πρέπει να επισημανθεί ο κίνδυνος που ενέχει η αντικατάσταση της βαθύτητας με λέξεις-ταμπέλες, καθιστώντας την προσωπική ανάπτυξη ένα θέατρο wokeness και προοδευτικότητας, ενώ οι άνθρωποι παραμένουν αμετακίνητοι στην πραγματικότητα των σχέσεών τους.

Η εκτεταμένη χρήση ψυχοθεραπευτικού λεξιλογίου στα κοινωνικά δίκτυα δεν πρέπει να αποτελεί απλά έναν τρόπο να εκφραζόμαστε, αλλά να μας ενθαρρύνει να αντιμετωπίζουμε ενεργά τα προβλήματα μας. Είναι σημαντικό να αντιλαμβανόμαστε ότι η ψυχοθεραπεία δεν είναι απλώς ένας τρόπος να εκφράζουμε αρνητικά συναισθήματα, αλλά ένα μέσο για να αναγνωρίσουμε, να κατανοήσουμε και να αντιμετωπίσουμε αποτελεσματικά τις δυσκολίες μας.

Σε κοινωνίες που επικεντρώνονται στην άμεση ικανοποίηση και την αποφυγή δυσκολιών, η υπερβολική χρήση ψυχοθεραπευτικής γλώσσας μπορεί να είναι ένα είδος αποφυγής. Αντί να αντιμετωπίζουμε τις πραγματικές προκλήσεις, επιλέγουμε να κρύβουμε πίσω από λέξεις που μπορεί να μην αποκαλύπτουν την πραγματική μας εμπειρία. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε μια απομάκρυνση από την πραγματικότητα και στην αποφυγή αναγκαίων συμβιβασμών και διαπραγματεύσεων στις σχέσεις μας.

Είναι μεγάλη η σημασία της ενεργού συμμετοχής στην πραγματικότητα και της αντιμετώπισης των προκλήσεων με υπευθυνότητα. Η ψυχοθεραπεία δεν πρέπει να είναι μια απόδραση από την πραγματικότητα, αλλά ένα εργαλείο για την αυτογνωσία και την ανάπτυξη.

Τελικά, η ψυχοθεραπευτική γλώσσα πρέπει να χρησιμοποιείται με σύνεση και σκοπό, και όχι ως μέσο για να αποφεύγουμε τις πραγματικές προκλήσεις της ζωής. Η αυθεντική σύνδεση με τον εαυτό και τους άλλους απαιτεί περισσότερο από απλά λόγια-ταμπέλες.